To pass or not to pass

Sinds een kleine week zit ik in Senegal voor het geven van een internationale scheidsrechterscursus voor beachvolleybalscheidsrechters. Zestien kandidaten zijn op de cursus, geven door Jeff Brehaut en ondergetekende.

Koffer
Twee weken geleden was ik als instructeur ook aanwezig op een scheidsrechterscursus in Vaduz (Liechtenstein). Een wereld van verschil.

Het begon twee weken geleden. Ik kreeg een telefoontje van de heer Mbaye uit Senegal: of ik ook een koffer met volleybalattributen mee wilde nemen als ik hier (Senegal) naar toe kwam, want hij was tenslotte ook coach van een volleybalteam. Jeff had eenzelfde telefoontje gehad. In de veronderstelling dat één koffer meenemen normaal is, hebben we beiden hetzelfde antwoord gegeven, dat er geen plaats was in onze koffer.
Wat schetst echter  onze verbazing; dat we naar Dakar ieder 2 koffers mee mochten nemen. Ik had heel wat spullen van thuis mee kunnen nemen, waar mijn vrouw uitermate blij mee was geweest.

Aangekomen in Senegal, in een hectiek en chaos op het vliegveld, werden we opgewacht door dezelfde Mbaye en naar het hotel gebracht in een auto waar niet op een deuk meer of minder werd gekeken. De enige auto’s zonder deuken in Senegal – kwam ik achter – staan in de showroom van de dealers.

Internet
De volgende ochtend werden Jeff en ik met dezelfde auto (onze auto met privéchauffeur) naar het hotel van de kandidaten vervoerd. Aan het strand op een onverharde weg (wat in Senegal meer gebruikelijk dan ongebruikelijk is) vonden we het hotel van de kandidaten. Netjes en wat opvalt in Afrika: ze hebben niets, maar overal is perfect internet.

Vervolgens werden we naar het strand gereden om de plaats te bekijken waar het toernooi gehouden zou worden. Daar zijn onze stranden heilig bij. Het slechtste strand van Nederland zou hier nog een dikke voldoende scoren.

Wat is namelijk het geval, er zijn hier geen of weinig vuilniswagens. Dus iedereen gooit zijn/haar rotzooi maar op straat. Zo kan het gebeuren, dat een prachtig gebouw tussen twee afvalbergen staat. Dat iedereen zijn eigen stoep ongekend schoonhoudt, maar de afval aan de andere kant van de straat veegt, waar het van de “overheid” is. De vuilniswagen komt één keer per week langs, toetert en iedereen kan dan zijn vuilnis in de wagen komen gooien.

Vervolgens gingen we naar het voetbalstadion van Dakar, waar de nationale ploeg speelt en waar alle kantoren van alle sportbonden in Senegal in de catacomben zijn ondergebracht. Door straten waar het vuil langs de zijkant is opgestapeld, waar meer ontmantelde auto’s langs de weg staan dan dat er rijden, waar kinderen spelen tussen de vuilnishopen en als er een auto langs komt met een blank gezicht er massaal op afstormen om geld te vragen. Waar meer mannen langs de kant zitten niets te doen dan dat er in Tilburg werkelozen zijn. Waar ze langs de weg nog stenen bakken in de zon om de straat te bestraten in nieuwe woonwijken. Waar emmers met cement nog omhoog getakeld worden. Waar kar en paard net zo gewoon is als een gedeukte taxi. Waar de prachtige vrouwen in kleurrijke gewaden rondlopen en dat met een mate van trots doen dat je je afvraagt waar ze het vandaan halen in deze armoede.

Je wilt helpen, maar weet tegelijkertijd dat het een druppel op een gloeiende plaat is. Wat ze hier nodig hebben is structuur, een doener, een opdrachtgever, een controleur. Iedereen kent elkaar en doet dingen voor elkaar, maar niemand doet iets voor de gemeenschap.

Kandidaten
In het stadion aangekomen, hebben we kennis gemaakt met de verantwoordelijken voor de cursus, (die overigens geen idee hebben wat we komen doen.) Door het stellen van vragen en contact met de FIVB worden uiteindelijk de formulieren die noodzakelijk zijn voor het geven van de cursus geproduceerd. Vervolgens krijgen we te horen dat er zestien kandidaten zijn, en dat er nog zes komen.

Echter ze komen niet allemaal op tijd aan in verband met vluchtproblemen. Uiteindelijk komt een Nigeriaan één dag later en presteert een Zambiaan het om twee dagen van de cursus te missen.

Een Rwandees blijkt niet te komen en op de eerste cursusdag zit er wel iemand van Togo aan tafel. Intensief contact met Gabrielle van Zwieten van de FIVB geeft uiteindelijk een cursusveld van vijftien kandidaten en één toehoorder (twee dagen te laat is echt onacceptabel).

Tijd is een rekbaar begrip in Afrika. We noemen de tijd hier maar Senegalese minuten waarbij 5 minuten staan voor een half uur in onze tijdsbeleving. Afspraken, ja kan, als je ze maar vaak genoeg herhaald. Ophalen: gelukkig is onze chauffeur ’s morgens perfect op tijd, maar gedurende de rest van de dag onvindbaar.

De kandidaten weten na de eerste reprimande van Jeff over tijd en tijdbeleving dat “onze” tijdbeleving toch echt anders is dan die van Afrika en dat een Internationale cursus die hen op het hoogste niveau kan doen belanden er een is waar tijd een belangrijk gegeven is. De wedstrijd die om 10:00 moet beginnen, kan niet volstaan met 2 scheidsrechters die rondom 10 eens gaan kijken of iedereen er wel is…..

Taal
De cursus was taai. Iedereen rond de tafel – behalve Jeff en ondergetekende- sprak vloeiend Frans. De cursus is echter in Engels. Dus wat wij presenteerden en wat wij vertelden had weinig tot geen vragen ten gevolge. Verder waren zij en het development centre verbaasd dat we om 09:00 uur begonnen en met een onderbreking van een uur lunchpauze tot 17:30 doorgingen elke dag. 15:00 stoppen was toch ook prima… We zouden dan nooit alles hebben kunnen produceren waar ze om vroegen.

De volgende dag kwamen de vragen echter wel, alsof ze alles nog tot hun moesten nemen die avond en nacht. Ik heb al veel soorten Engels gehoord, maar Jeff en ik dachten dat we doof waren - zijn we ook een beetje, we zijn allebei als over de 60 - zo zacht spraken ze allemaal, en het Engels wat er uit kwam was onverstaanbaar. Het is dat we wisten waar ze het over hadden, anders hadden we zeker nog een vertaler nodig gehad. Dat beloofde wat voor de rest van de week.

Na drie lange cursusdagen werd op de vierde dag de theoretische test gemaakt. To pass or not to pass, that’s the question voor iedereen. Nou ik denk dat we op 50/50 uit zullen komen.

Leiderschap
Vrijdag hebben we twee velden opgebouwd op het strand. Ze hadden geen idee hoe. Uiteindelijk lagen er twee zeer mooie velden, maar ze hadden er 2,5 uur voor nodig met z’n zestienen. Het was mooi om te zien om leiderschap in een groep te ontdekken en haantjesgedrag in een andere groep. Ook in Afrika zie je gebieden die niet voor elkaar onder willen doen.

Zaterdag, zondag en maandag was een uitdaging: een toernooi organiseren met voldoende wedstrijden dat iedereen twee wedstrijden als eerste scheidsrechter en als tweede scheidsrechter kan fluiten. Vervolgens moeten ze ook nog scorer en assistent scorer zijn en lijnrechter op vier posities.

Aangekomen op een stuk strand waar ze in Nederland jaloers op zouden zijn - ware het niet dat het zo vuil was – moest het eerst met een grote groep verplichte vrijwilligers van de Senegalese bond schoongemaakt worden. Het zand was na vijftien centimeter ‘hard’ dus het kwam goed uit dat ze twaalf heren- en tien damesteams hadden gecharterd om een toernooi te spelen.

Van organiseren hadden ze geen kaas van gegeten, zodat het goed uitkwam dat ik ze uitlegde hoe een dubbel elimination system in elkaar steekt. Er werd van alle kanten gefotografeerd en verder volop gespeeld. De heren hadden een aardig niveau, maar de vrouwen………. Enkel bumpsetting en meer een recreatief toernooi in Zoutelande voorstellende dan een representatief toernooi waar internationale scheidsrechters  qua techniek en aanpak iets van op konden steken.

Regen
Na vier dagen in de zaal waren we allemaal blij naar buiten te kunnen. Na vier dagen in de zaal met een buitentemperatuur van 35 graden, gingen we een toernooi spelen IN DE REGEN. Weliswaar warme regen en de temperatuur was gedaald tot maar 28 graden, maar je werd er toch nat van. ‘s Middags klaarde het op. De kandidaten deden hun best, maar het niveau was bedroevend, een enkeling uit Uganda stak er bovenuit (ook letterlijk met zijn 1 meter 95). De rest wil je de komende tien jaar niet op de World Tour zien. Dat wil je de spelers niet aandoen. Al met al zijn we gestopt met twee finales. De derde plaats werd bij de heren niet uitgespeeld omdat er geen prijzengeld was voor een derde plaats.

Dinsdag vonden de individuele gesprekken plaats waar ze hun punt nog op konden halen. Uiteindelijk hebben we van de zestien kandidaten er zeven kunnen laten slagen. Met als advies dat zes van hen eerst ervaring op gaan doen in hun continent.

Vandaag (woensdag) keer ik terug naar huis. Op naar het volgende toernooi.

Vanuit een warm Senegal.

Joep van Iersel
FIVB Instructor